Algemene adviezen

• Gebruik in de tropen bij het slapen een (geïmpregneerd) muskietennet.
• Bedek de huid met lange mouwen en broekspijpen, sokken en dichte schoenen. Trek (zeker als u ergens zit) de sokken over de lange broek, zodat insecten er niet tussen kunnen kruipen. Donkere kleding trekt muggen aan.
• Smeer onbedekte huid in met een insectenwerend middel, dat DEET (30%) bevat. Smeer ook de enkels onder de sokken in want muggen prikken door sokken heen. Niet smeren op lippen, ogen of een beschadigde huid (wondjes, zonnebrand of eczeem).
• Als u ook zonnebrandcrème gebruikt, dit eerst aanbrengen en pas als het goed ingedroogd is de DEET, het liefst enige uren later (minimaal 3 kwartier).
• Lekkere luchtjes van zeep, deodorant en parfum trekken insecten aan.

Adviezen bij kinderen:

• Onder de leeftijd van 2 jaar moet DEET in speciale kinderdoseringen gebruikt worden, overleg dit met uw apotheker.
• Smeer DEET bij kleine kinderen niet op de handen, omdat ze het dan in de mond en de ogen kunnen krijgen. Zie de aparte folder over DEET voor meer informatie.
• Zorg bij kinderen voor goed bedekkende kleding en schoenen.
• Laat kinderen altijd onder een muskietennet slapen, ook overdag.

De tseetseevlieg

Op safari in Afrika in een (open) auto of bij het kampvuur kunt u tseetseevliegen tegen komen. Deze vliegen verspreiden de zgn. slaapziekte verspreiden. Ze leven vooral in de buurt van water en lijken op grote steekvliegen (horzels). Hun beet gaat dwars door dunne kleding heen. De steek is pijnlijk en kan overgaan in een zweer. Na 3 dagen tot enkele weken kan een griepachtige ziekte ontstaan (slaapziekte). Vooral blauwe en zwarte kleding trekt hen aan. Laat de autoraampjes dicht. DEET werkt weinig tegen deze vliegen.

Teken

Teken komen overal voor, ook in Europa. Ze kunnen verschillende ziekten overdragen. Het voorkomen van beten is daarom erg belangrijk, let daarbij op het volgende:

• Blijf bij wandelingen in de natuur op de paden. Teken zitten op hoog gras, planten (ook varens) en struiken. Zij laten zich op passerende mensen en dieren vallen.
• Draag goed sluitende kleding: bijv. broekspijpen in sokken in dichte schoenen en een pet opzetten.
• Smeer onbedekte huiddelen en de sokken in met DEET 30%. Dit geeft extra bescherming.
• Kampeer in een dicht te ritsen tent, eventueel in een (geïmpregneerd) muskietennet
• Let op: teken kunnen heel klein zijn, de larven en nimfen (jonge teekjes) kunnen kleiner zijn dan een millimeter!
• Controleer na een wandeling en aan het eind van een dag de hele huid op teken. Ze zitten ook achter oren, in liezen, knieholten en tussen tenen.

Teken verwijderen

• Teken moet je zo snel mogelijk verwijderen. Gebruik een tekentang of een puntige pincet. Kleine teken en volgezogen teken zijn vaak lastig te verwijderen. Probeer de teek zo dicht mogelijk op de huid (bij de kop) beet te pakken en niet in het lichaam van de teek te knijpen.
  
• Trek de teek voorzichtig recht uit de huid. (eventueel met een licht draaiende beweging).
  
• Irriteer de teek niet met olie, alcohol of hitte (de sigarettenpeuk), dit verhoogt de kans op besmetting!
  
• Desinfecteer het bijtwondje na verwijdering van de teek met alcohol 70% of met jodium.
  

Zandvliegen en vlooien:

Zandvliegjes (sandfly) zijn heel kleine mugjes. Ze steken ‘s avonds en ’s nachts, vooral rond ogen en mond. Ze kunnen vervelende ziekten overbrengen zoals Leishmaniasis. Alleen een muskietennet met heel kleine gaatjes houdt ze tegen, daarom is een geïmpregneerd muskietennet aan te bevelen.

Zandvlooien (Jiggers) zijn zeer kleine vliegjes. Je komt ze vooral tegen op en bij stranden. De vlooien wachten in het zand geduldig tot er een argeloze voorbijganger blootsvoets langskomt. De vlo graaft zich vervolgens in de voetzool in en begint rondom zich honderden eitjes te leggen. Dit geheel ontwikkelt zich tot een jeukend hard bobbeltje ter grootte van een erwt. Met een steriele naald kun je 'het' eruit halen. Door schoenen of sandalen te dragen voorkom je besmetting. De vlo komt maar zo’n 3 cm hoog.

De honden en katten mijnworm

Honden en katten die besmet zijn met deze parasiet verspreiden de eieren via de ontlasting. Beesten zwerven en poepen op het strand en de eieren blijven daar achter. De strandganger zit of ligt op het zand en de eieren kruipen door de huid. Dit geeft huidinfecties, de larve verplaatst zich onder de huid met een snelheid van 3 cm per dag. Ga dus altijd op een (hand)doek zitten of liggen en draai die niet om! Stranden in Gambia en Thailand waar honden rondlopen zijn vrijwel zeker besmet.

De larve kruipt onder de huid.

Nog meer vliegen

In Afrika leven vliegjes die eieren leggen in zand en op vochtig wasgoed dat buiten te drogen hangt. Door direct contact met het wasgoed kan besmetting plaatsvinden. Er ontstaan puisten met een klein gaatje erin (Myasis). De larve zit in de puist (u voelt en ziet de puist bewegen). Door de puist met vaseline af te dekken krijgt de larve geen zuurstof en komt naar buiten (kan pijnlijk zijn). Wasgoed moet daarom heet gestreken worden. In Zuid-Amerika zitten de eitjes op bladeren aan de rand van het bos. Daar ontstaan de puisten vooral aan het hoofd. Deze larven hebben weerhaakjes en moeten door een arts verwijderd worden.

Bedwantsen (bedvlo of bedbugs)

Bedwantsen zijn uitermate irritant en moeilijk van te voren op te sporen. Ze zitten in (vieze) matrassen en beddengoed (kijk naar bloedvlekjes op het matras). Word u ‘s nachts jeukend wakker en zijn het geen muskieten dan weet u waar het door komt. Uw eigen kussensloop gebruiken en in of op een eigen lakenzak gaan liggen kan helpen. Stop uw geïmpregneerde muskietennet onder uw eigen beddengoed om de beestjes tegen te houden. Overdag kunt u met een insectenkiller te keer gaan, maar een gevaar is dat u dat spul de hele nacht ligt in te ademen.

Bloedzuigers

Bloedzuigers zijn er in bijna elke tropische jungle. Met name in vochtige tijden komt u ze tegen. Ze komen ook voor in bossen en vochtige natuurgebieden. U kunt er veel last van hebben, ze zuigen zich vol met uw bloed. Ze zijn echter niet gevaarlijk, maar als u ze niet op een juiste manier verwijdert ontstaan er vervelende wondjes.

Als een bloedzuiger zich heeft volgezogen met bloed laten ze los en vallen van de huid. U kunt ze ook verwijderen door er een brandende sigaret tegenaan te houden of er azijn, hete chili of zout op te doen. Maak het wondje goed schoon met een desinfecterend middel.

Spinnen

Bijna alle spinnen zijn ongevaarlijk. Spinnen bijten alleen als u erop gaat staan of als ze klem komen te zitten. Normaal gedrag is dat ze weglopen.

Bekende giftige spinnen zijn de “Zwarte Weduwe” die ook in Zuidelijk Europa voorkomt, de Amerikaanse “brown recluse spider” en de “Redback spider” (Australië). Vooral kinderen lopen hierbij gevaar.

Een beet van een giftige spin is meestal niet pijnlijk, de pijn begint pas 10 minuten later. Eerst op de plek waar gebeten is, daarna over de rest van het lichaam. Waar de spin gebeten heeft ontstaat een blaar.

Behandeling.

• U kunt ijs op de beet doen tegen de zwelling.
• Acuut naar het ziekenhuis als u denkt dat het een gevaarlijke spin was.
• Het aangedane lichaamsdeel zo min mogelijk bewegen bijvoorbeeld door een been te spalken of arm in een mitella te houden. Dit om te voorkomen dat het gif zich te vlug verspreidt.
  

Kakkerlakken

Tenslotte nog de kakkerlak. Ze komen in grote getale voor in veel hotels en hostels. Ze bijten niet en zijn verder ook niet gevaarlijk, maar zien er niet echt lekker uit. Ze komen te voorschijn als het donker is. In sommige landen vliegen exemplaren van wel 5cm door je kamer. Een extra reden om een muskietennet te gebruiken.